Bạn có bao giờ tự hỏi lợi nhuận ngân hàng tăng mạnh liệu có phải dấu hiệu tích cực thật sự?
Chuyện gì vừa xảy ra với NAB?
Theo Vnbusiness, Nam A Bank (mã NAB) công bố lợi nhuận sau thuế quý II năm 2026 đạt 1.209 tỷ đồng, tăng 17% so với cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận trước thuế đạt 1.515,8 tỷ đồng, tăng hơn 220 tỷ đồng. Điểm đáng chú ý là mức tăng lợi nhuận này chủ yếu nhờ ngân hàng giảm mạnh chi phí dự phòng rủi ro tín dụng, chỉ còn 139 tỷ đồng, giảm 77% so với 614,4 tỷ đồng cùng kỳ năm ngoái. Trong khi đó, lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh trước dự phòng lại giảm từ 1.909,9 tỷ đồng xuống 1.654,7 tỷ đồng.
Thu nhập lãi thuần vẫn là nguồn thu chính với 2.227 tỷ đồng. Mảng dịch vụ cũng tăng trưởng khi lãi thuần đạt 300 tỷ đồng, gần gấp đôi quý II năm trước. Tuy nhiên, hoạt động ngoại hối lỗ 40,3 tỷ đồng, trong khi chứng khoán đầu tư lãi 88 tỷ đồng. Lũy kế 6 tháng, lợi nhuận trước thuế đạt 3.158,7 tỷ đồng, tăng 25% so với cùng kỳ, hoàn thành gần 51% kế hoạch năm.
Dù tỷ lệ nợ xấu giảm từ 2,16% xuống 1,47%, nhưng nợ nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn cao nhất) lại tăng thêm gần 138 tỷ đồng, lên 2.585 tỷ đồng, chiếm hơn 80% tổng nợ xấu. Nợ nhóm 3 cũng tăng 37%, cho thấy áp lực nợ xấu tiềm ẩn. Tổng tài sản ngân hàng đạt 451.517 tỷ đồng, tăng gần 8%, với dư nợ cho vay 218.789 tỷ đồng và tiền gửi khách hàng 200.095 tỷ đồng. Vốn điều lệ được tăng lên 20.588 tỷ đồng thông qua chia cổ tức bằng cổ phiếu và phát hành cổ phiếu thưởng.
Điều cần hiểu sâu hơn
Ngân hàng thương mại như NAB hoạt động dựa trên việc cho vay và thu phí dịch vụ. Lợi nhuận ngân hàng có thể tăng do thu nhập từ lãi và dịch vụ, hoặc giảm chi phí dự phòng rủi ro tín dụng. Dự phòng rủi ro tín dụng là khoản tiền ngân hàng trích lập để bù đắp tổn thất từ các khoản vay có khả năng không thu hồi được.
Khi NAB giảm mạnh chi phí dự phòng (giảm 77%), lợi nhuận tăng lên nhưng điều này không đồng nghĩa với việc chất lượng tín dụng đã cải thiện. Thực tế, nợ nhóm 5 tăng lên cho thấy nhiều khoản vay đang ở trạng thái mất vốn, tức là ngân hàng có nguy cơ không thu hồi được tiền. Nợ nhóm 5 chiếm hơn 80% tổng nợ xấu là tỷ lệ rất cao, phản ánh rủi ro tín dụng đang tập trung vào nhóm nợ khó đòi nhất.
Việc nợ nhóm 4 giảm mạnh (hơn 82%) có thể do các khoản nợ này đã chuyển thành nợ nhóm 5 hoặc được xử lý. Nợ nhóm 3 tăng 37% cũng là dấu hiệu cảnh báo nợ xấu có thể tiếp tục gia tăng trong các quý tới. Tình trạng này đặt ra thách thức lớn cho NAB trong việc duy trì dự phòng đủ để bù đắp rủi ro tín dụng.
Trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng và tài sản, ngân hàng cũng phải cân đối giữa việc tăng trưởng lợi nhuận và đảm bảo an toàn tài chính. Việc tăng vốn điều lệ giúp NAB có thêm nguồn lực cho hoạt động và dự phòng, nhưng áp lực từ nợ xấu vẫn là yếu tố cần theo dõi sát sao.
Góc nhìn của tôi
Tôi thấy câu chuyện của NAB khá điển hình cho các ngân hàng đang trong giai đoạn tái cấu trúc tín dụng. Lợi nhuận tăng nhờ giảm dự phòng là con dao hai lưỡi. Nó giúp báo cáo tài chính đẹp hơn trong ngắn hạn nhưng tiềm ẩn rủi ro dài hạn nếu nợ xấu không được xử lý triệt để.
Nợ nhóm 5 chiếm hơn 80% tổng nợ xấu là cảnh báo đỏ. Đây là nhóm nợ có khả năng mất vốn cao nhất, ngân hàng sẽ phải trích lập dự phòng lớn trong tương lai. Nếu không, lợi nhuận các quý tới có thể bị ảnh hưởng mạnh khi phải tăng chi phí dự phòng trở lại.
Tôi cũng lưu ý rằng thu nhập từ hoạt động kinh doanh cốt lõi của NAB không tăng mà còn giảm, điều này cho thấy áp lực cạnh tranh và chi phí hoạt động vẫn còn lớn. Việc ngân hàng tăng vốn điều lệ là cần thiết để tăng sức chống chịu, nhưng không thể thay thế cho việc kiểm soát chất lượng tín dụng.
Với nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu NAB, cần theo dõi sát diễn biến nợ xấu và chi phí dự phòng trong các báo cáo tiếp theo. Đây là những chỉ số phản ánh sức khỏe thực sự của ngân hàng hơn là chỉ số lợi nhuận đơn thuần.
Kết
NAB đang cho thấy lợi nhuận tăng trưởng nhờ giảm chi phí dự phòng, nhưng nợ nhóm 5 tăng mạnh lại là dấu hiệu cảnh báo rủi ro tín dụng tiềm ẩn. Câu chuyện của NAB nhắc tôi rằng lợi nhuận ngân hàng không phải lúc nào cũng phản ánh đúng chất lượng tài sản và rủi ro thực tế.
Câu hỏi để bạn suy ngẫm: Liệu NAB có thể kiểm soát được nợ nhóm 5 để duy trì lợi nhuận bền vững trong tương lai?
Nguồn tham khảo: Bài viết phân tích từ thông tin công bố trên Vnbusiness.
Đây là phân tích cá nhân để tham khảo, không phải tư vấn đầu tư. NgheTrading.pro không phải cơ quan báo chí và không phải đơn vị tư vấn đầu tư. Quyết định đầu tư là của bạn.
