Việt Nam đang hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn 2026-2030, trong khi nhu cầu huy động nguồn vốn quốc tế dài hạn để phát triển hạ tầng, công nghiệp, chuyển đổi năng lượng và công nghệ ngày càng tăng. Việc xây dựng một trung tâm tài chính quốc tế được xem là giải pháp then chốt giúp thu hút và phân bổ hiệu quả nguồn lực tài chính cho nền kinh tế.
Bối cảnh & Thông tin chính
Tại hội thảo “Huy động hiệu quả nguồn vốn, phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số” tổ chức ngày 12.3 bởi Báo Lao Động phối hợp với Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, ông Dương Thanh Tùng – Phó Tổng Giám đốc Dịch vụ Tư vấn Chiến lược, Rủi ro và Giao dịch Deloitte Việt Nam – nhấn mạnh thách thức hiện nay không phải là thiếu vốn mà do thiếu cơ cấu phù hợp để hấp thụ vốn. Việt Nam cần dòng vốn quốc tế dài hạn, song quan trọng hơn là thị trường vốn có thể đáp ứng các yêu cầu nghiêm ngặt như dòng tiền bền vững và minh bạch để thu hút các nhà đầu tư tổ chức.
Diễn biến chi tiết
Ông Tùng cho biết phần lớn vốn dài hạn đến từ khu vực tư nhân thông qua các hình thức như đầu tư cổ phần chiến lược, công cụ nợ, và các thương vụ hợp nhất, tái cấu trúc doanh nghiệp. Dòng vốn này tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực tài chính, hạ tầng, năng lượng, tiêu dùng và công nghệ. Nhà đầu tư dài hạn thường yêu cầu các cơ chế thoái vốn rõ ràng như IPO, chuyển nhượng cổ phần hoặc các phương án tái cấu trúc qua thị trường vốn.
Tuy nhiên, hiện tại hệ sinh thái thị trường vốn Việt Nam vẫn chưa đủ sâu, ảnh hưởng đến khả năng thực hiện các giao dịch tài chính với quy mô lớn và hạn chế thu hút dòng vốn dài hạn quốc tế. Do đó, việc xây dựng một trung tâm tài chính quốc tế có thể đóng vai trò là “hệ điều hành” kết nối dòng vốn toàn cầu với nhu cầu đầu tư trong nước, đồng thời hỗ trợ quản trị rủi ro về tỷ giá, pháp lý và thuế, cũng như tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn quốc tế.
Kinh nghiệm từ các trung tâm tài chính quốc tế như Dubai, Abu Dhabi, hay Astana cho thấy yếu tố quan trọng không chỉ là hạ tầng hiện đại hay ưu đãi thuế, mà là một hệ sinh thái thể chế đồng bộ với khung pháp lý minh bạch, cơ chế giải quyết tranh chấp tin cậy và chuẩn mực tuân thủ phòng chống rửa tiền, an ninh dữ liệu. Thị trường vốn cũng cần có các sản phẩm minh bạch, thanh khoản cao và xếp hạng tín nhiệm đáng tin cậy để thu hút nhà đầu tư tổ chức.
Ông Tùng đề xuất phát triển trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam theo từng giai đoạn, bắt đầu bằng cơ chế cấp phép và giám sát rõ ràng, hệ thống giải quyết tranh chấp hiệu quả, cùng tiêu chuẩn tuân thủ chặt chẽ. Sau đó mở rộng sản phẩm thị trường vốn, chuẩn hóa trái phiếu, quỹ đầu tư và các công cụ tài chính khác nhằm nâng cao việc huy động vốn cho nền kinh tế.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Sự hình thành của trung tâm tài chính quốc tế sẽ tạo ra môi trường minh bạch và ổn định hơn cho thị trường chứng khoán, giúp thu hút các nhà đầu tư dài hạn vào các cổ phiếu và công cụ tài chính của doanh nghiệp Việt Nam. Điều này không chỉ giúp tăng quy mô và thanh khoản của thị trường tài chính, mà còn tạo đà cho phát triển kinh tế bền vững với nguồn vốn đủ mạnh.
Nhà đầu tư sẽ được hưởng lợi từ việc có thêm các lựa chọn đầu tư phù hợp với kỳ vọng dài hạn, trong khi doanh nghiệp Việt Nam có điều kiện tiếp cận nguồn vốn toàn cầu với chi phí hợp lý hơn, giảm phụ thuộc vào các nguồn vốn ngắn hạn hay không ổn định.
Đánh giá nhận định
Theo Deloitte Việt Nam, tăng trưởng kinh tế cao gắn liền với nhu cầu vốn dài hạn, do đó việc xây dựng hệ thống luật chơi minh bạch, hạ tầng công nghệ tài chính hiện đại cùng kỷ luật thị trường nghiêm ngặt là yếu tố then chốt để thu hút dòng vốn quốc tế phù hợp. Khi được thiết lập đầy đủ, Việt Nam không chỉ thu hút nhiều vốn hơn mà còn đảm bảo thu hút được dòng vốn dài hạn, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững.
Kết luận: Trung tâm tài chính quốc tế trở thành cầu nối quan trọng giữa dòng vốn toàn cầu và nhu cầu phát triển kinh tế của Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030. Việc thiết lập một hệ sinh thái tài chính thể chế đồng bộ và minh bạch được dự báo sẽ là chìa khóa giúp Việt Nam đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, đồng thời nâng cao vị thế trên thị trường tài chính quốc tế.