Cổ phiếu của Công ty Cổ phần Phân lân Nung chảy Văn Điển (mã VAF) sẽ chính thức bị hủy niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE) từ ngày 28/4. Quyết định này được đưa ra do tổ chức kiểm toán đưa ra ý kiến ngoại trừ liên tiếp trong 3 năm, vi phạm quy định hủy niêm yết bắt buộc.
Bối cảnh & Thông tin chính
HOSE vừa thông báo việc hủy niêm yết 37.665.348 cổ phiếu VAF. Phiên giao dịch cuối cùng của cổ phiếu này trên HOSE sẽ là ngày 24/4. Nguyên nhân xuất phát từ việc kiểm toán độc lập liên tục có ý kiến ngoại trừ đối với báo cáo tài chính năm của công ty trong ba năm liền, cụ thể theo các báo cáo năm 2023, 2024 và 2025. Theo Điểm h Khoản 1 Điều 120 Nghị định 155/2020/NĐ-CP, đây là trường hợp chứng khoán bị hủy niêm yết bắt buộc.
Diễn biến chi tiết
Báo cáo tài chính năm 2025 của VAF phản ánh sự ngoại trừ của kiểm toán về việc công ty đã dừng triển khai dự án Nhà máy sản xuất phân lân nung chảy và phân bón NPK tại Thanh Hóa nhưng chưa ghi nhận tổn thất 24,709 tỷ đồng chi phí đầu tư tính đến 31/12/2025. Kiểm toán không thu thập đủ bằng chứng để đánh giá ảnh hưởng tài chính của khoản chi này.
Ngày 22/4/2025, Đại hội đồng cổ đông đã chính thức phê duyệt việc dừng và thanh lý dự án trên, đồng thời thông qua chủ trương tiếp tục đầu tư xây dựng nhà máy tại địa điểm mới ở Thanh Hóa, nhằm di dời công ty theo quy hoạch.
Ban quản lý khu kinh tế Nghi Sơn và các Khu công nghiệp tỉnh Thanh Hóa đã cấp Giấy chứng nhận đầu tư cho dự án mới vào ngày 23/7/2025. Công ty cũng đã ký hợp đồng thuê lại đất tại Khu công nghiệp Bỉm Sơn để tiếp tục triển khai dự án di dời.
Lý do di dời là việc UBND TP Hà Nội ra quyết định quy hoạch sử dụng đất đến năm 2030 tại huyện Thanh Trì, biến khu vực sản xuất hiện tại thành đất thương mại dịch vụ. UBND TP Hà Nội còn yêu cầu di dời các cơ sở gây ô nhiễm, trong đó có VAF, với lộ trình thực hiện bắt đầu từ 2026-2027.
VAF đã giải ngân 95% hợp đồng thuê đất với Công ty cổ phần Đầu tư và Xây dựng HUD4 và dự kiến triển khai các gói thầu đầu tư chuẩn bị để hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi cho dự án di dời. Công ty cũng sẽ quyết toán và kiểm toán dự án dừng triển khai nhằm xác định tổn thất chi phí đầu tư dở dang 24,709 tỷ đồng, làm cơ sở tài chính cho dự án mới.
Thêm vào đó, VAF hiện không đáp ứng tiêu chuẩn về cơ cấu cổ đông đối với công ty đại chúng khi tỷ lệ cổ phiếu có quyền biểu quyết do ít nhất 100 nhà đầu tư không phải cổ đông lớn nắm giữ chỉ đạt 8,47%, thấp hơn mức 10% được luật quy định.
Theo dữ liệu chốt ngày 28/11/2025, công ty có 446 cổ đông bao gồm tổ chức và cá nhân trong và ngoài nước, trong đó cổ đông Nhà nước (Tập đoàn Hóa chất Việt Nam) nắm giữ 67,06% vốn, cổ đông lớn thứ hai nắm giữ 24,47%, còn lại 444 cổ đông sở hữu 8,47% vốn điều lệ.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Việc cổ phiếu VAF bị hủy niêm yết sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu này vì họ sẽ mất môi trường giao dịch chính thức trên HOSE. Những nhà đầu tư cá nhân cần cân nhắc rủi ro khi cổ phiếu rơi vào diện kiểm soát đặc biệt do yếu tố báo cáo tài chính và cơ cấu cổ đông. Thông tin này cũng cảnh báo các doanh nghiệp niêm yết khác về tầm quan trọng của việc duy trì tiêu chuẩn kiểm toán và cơ cấu cổ đông theo luật định.
Đánh giá nhận định
Việc VAF bị kiểm toán ngoại trừ liên tiếp 3 năm cho thấy vấn đề trong quản trị tài chính và báo cáo của doanh nghiệp, đồng thời áp lực di dời theo quy hoạch đã tạo ra thách thức lớn trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, công ty cũng đã có những bước chuẩn bị để khắc phục và tái cấu trúc dự án nhằm giảm thiểu tổn thất, đảm bảo tuân thủ pháp luật và cải thiện hoạt động trong tương lai.
Kết luận: Việc hủy niêm yết cổ phiếu VAF từ 28/4 do kiểm toán ngoại trừ 3 năm liên tiếp là tín hiệu cảnh báo nghiêm trọng cho thị trường chứng khoán và nhà đầu tư. Đồng thời, nó phản ánh những khó khăn đang tồn tại trong hoạt động và quản trị doanh nghiệp, đồng thời cho thấy tầm quan trọng của việc tuân thủ quy định pháp luật trong quản lý tài chính và cơ cấu cổ đông trên thị trường tài chính.