Trong tuần qua, thị trường tài chính Việt Nam chứng kiến sự tăng mạnh của lãi suất tiết kiệm, kéo theo dòng tiền nhàn rỗi đổ về ngân hàng, kèm theo đó là các biện pháp kiểm soát của Ngân hàng Nhà nước nhằm ổn định mặt bằng lãi suất. Cùng với đó, lãi suất qua đêm trên thị trường liên ngân hàng cũng tăng đột biến, trong khi BacABank bị Ngân hàng Nhà nước phát hiện và xử lý loạt sai phạm nghiêm trọng.
Bối cảnh & Thông tin chính
Bắt đầu từ giữa tháng 3/2026, nhiều ngân hàng thương mại đã đồng loạt tăng lãi suất huy động, trong đó có Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) đưa mức lãi suất tiền gửi với kỳ hạn từ 6 tháng trở lên lên 8,4%/năm đối với số tiền từ 500 triệu đồng và 8,5%/năm khi gửi từ 1 tỷ đồng. Tổng cộng 18 ngân hàng lớn như VPBank, Sacombank, VietBank, SHB, NCB, Techcombank, VietinBank, BIDV, Vietcombank, Agribank… đều điều chỉnh tăng lãi suất huy động đồng loạt.
Đặc biệt, Ngân hàng số Vikki Bank trong hệ sinh thái HDBank còn nâng lãi suất lên đến 9%/năm cho khoản gửi từ 500 triệu đồng, với kỳ hạn 12-13 tháng đạt 9,2%/năm. GPBank và Cake by VPBank cũng áp dụng mức lãi suất 9%/năm cho các kỳ hạn từ 6-12 tháng, bằng cách cộng thêm biên độ từ 1,1%-3% vào mức lãi suất cơ sở.
Các ngân hàng lớn cũng không đứng ngoài cuộc đua khi Techcombank đưa ra chương trình cộng thêm 1%/năm cho tiền gửi Phát Lộc Online, nâng mức lãi suất tối đa lên 8,4%/năm; Sacombank và SeABank trả lãi suất lên đến 8,8%/năm cho một số kỳ hạn và hạn mức tiền gửi nhất định, vượt xa mức lãi suất niêm yết trên thị trường.
Cũng theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước chi nhánh khu vực TP.HCM và Đồng Nai, tiền gửi của người dân tại khu vực này đã tăng 2,63% vào cuối tháng 2/2026 so với cuối năm 2025, chiếm 40% tổng huy động vốn. Tại Hà Nội, tổng nguồn vốn huy động đạt hơn 7.100 nghìn tỷ đồng, tăng 1,13%, cho thấy sức hút của kênh tiết kiệm ngày càng lớn.
Diễn biến chi tiết
Để ứng phó với biến động này, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã chỉ đạo các tổ chức tín dụng phải thực hiện nhiều biện pháp đồng bộ nhằm duy trì ổn định mặt bằng lãi suất. Cụ thể, theo Chỉ thị 01/CT-NHNN ngày 9/1/2026, các ngân hàng phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định về lãi suất huy động, niêm yết công khai và không vượt mức tối đa quy định.
Trên thị trường liên ngân hàng, trong phiên giao dịch ngày 30/03, lãi suất bình quân VND đã tăng mạnh với lãi suất qua đêm vọt lên mức 12%/năm, tăng 7,5 điểm % so với tuần trước đó. Lãi suất kỳ hạn 1 tuần cũng tăng lên 11,6%/năm trong khi kỳ hạn 1 tháng tăng nhẹ lên 7,75%/năm.
Trước áp lực tăng lãi suất này, Ngân hàng Nhà nước đã bơm một gói hỗ trợ tiền tệ lên đến 90.000 tỷ đồng thông qua kênh cho vay cầm cố giấy tờ có giá (OMO), gồm 35.000 tỷ đồng kỳ hạn 7 ngày, 40.000 tỷ đồng kỳ hạn 14 ngày và 15.000 tỷ đồng kỳ hạn 56 ngày, với lãi suất đồng loạt là 4,5%/năm. Đây là biện pháp nhằm ổn định thanh khoản và kiểm soát mặt bằng lãi suất thị trường tiền tệ.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Sự tăng cao của lãi suất tiết kiệm đã kích thích dòng tiền nhàn rỗi đổ về các ngân hàng, cung cấp nguồn vốn dồi dào cho các tổ chức tín dụng. Điều này giúp giảm áp lực huy động vốn từ thị trường chứng khoán và góp phần ổn định mặt bằng lãi suất chung trên thị trường tài chính.
Tuy nhiên, mặt trái của tình trạng này có thể đẩy chi phí vốn của doanh nghiệp lên cao hơn, ảnh hưởng tới hiệu quả hoạt động và lợi nhuận trong tương lai nếu chi phí vay tăng kéo dài. Nhà đầu tư cũng cần chú ý đến rủi ro tín dụng và các biến động vĩ mô có thể làm ảnh hưởng đến giá cổ phiếu.
Đồng thời, những thông tin về việc BacABank (mã BAB) bị Ngân hàng Nhà nước phát hiện và xử phạt vi phạm liên quan đến cấp tín dụng, quản lý rủi ro và phòng chống rửa tiền có thể ảnh hưởng tiêu cực đến niềm tin của nhà đầu tư đối với cổ phiếu ngân hàng này và cả nhóm cổ phiếu ngành ngân hàng nói chung.
Đánh giá nhận định
Động thái tăng lãi suất tiết kiệm diễn ra trong bối cảnh Ngân hàng Nhà nước ráo riết kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô. Việc Ngân hàng Nhà nước yêu cầu tổ chức tín dụng tuân thủ mức lãi suất tối đa và công khai niêm yết nhằm tạo sự minh bạch và ổn định thị trường.
Lãi suất qua đêm trên thị trường liên ngân hàng tăng mạnh phản ánh áp lực thanh khoản có thể do nhu cầu tín dụng trong nền kinh tế tăng cao. Gói bơm tiền 90.000 tỷ đồng của NHNN là biện pháp kịp thời để đảm bảo thanh khoản và tránh biến động quá lớn về lãi suất.
Việc xử lý nghiêm các vi phạm tại BacABank cho thấy sự quyết tâm của Ngân hàng Nhà nước trong việc duy trì kỷ luật và an toàn hoạt động của hệ thống ngân hàng, điều này sẽ góp phần củng cố niềm tin của thị trường tài chính nói chung.
Kết luận: Tuần qua đánh dấu bước tăng đáng kể của lãi suất tiết kiệm, thu hút dòng tiền nhàn rỗi chảy mạnh vào hệ thống ngân hàng, cùng với sự chỉ đạo mạnh mẽ của Ngân hàng Nhà nước nhằm ổn định mặt bằng lãi suất và giữ vững thị trường tài chính. Đồng thời, việc xử lý các sai phạm nghiêm trọng tại BacABank là tín hiệu cho thấy sự minh bạch và kỷ luật trong ngành ngân hàng sẽ được tăng cường trong thời gian tới.