Phiên giao dịch ngày 23/3 trên thị trường chứng khoán Việt Nam ghi nhận nhiều thay đổi quan trọng, từ việc ông Đoàn Nguyên Đức nâng tỉ lệ sở hữu tại HAGL, giá vàng giảm sâu, đến sự đua tăng lãi suất huy động của các ngân hàng lớn, tạo ra bối cảnh sôi động và thách thức với nhà đầu tư.
Bối cảnh & Thông tin chính
Trên thị trường quốc tế, giá dầu thô tiếp tục tăng do căng thẳng leo thang tại Trung Đông. Giá dầu Brent có thời điểm vượt 112 USD/thùng – mức cao nhất từ giữa năm 2022 – trước khi giảm xuống gần 106 USD/thùng. Căng thẳng địa chính trị gia tăng khi Mỹ không chấp nhận ngừng bắn với Iran và tăng cường lực lượng quân sự trong khu vực, cùng với nguy cơ gián đoạn vận chuyển dầu tại eo biển Hormuz đã khiến chi phí rủi ro tăng cao.
Giá vàng loại SJC trong nước giảm mạnh còn khoảng 168 – 171 triệu đồng/lượng, giảm tới 11,6 triệu đồng so với cuối tuần trước. Trên thị trường quốc tế, giá vàng giảm xuống còn khoảng 4.490,2 USD/ounce, giảm 527,5 USD so với một tuần trước và tổng cộng giảm 681,8 USD trong vòng hai tuần.
Về lĩnh vực ngân hàng, mặt bằng lãi suất huy động đã có xu hướng tăng trở lại khi các ngân hàng lớn tham gia cuộc đua. Lãi suất trên 6,5%/năm không còn chỉ giới hạn ở các ngân hàng nhỏ hoặc ưu đãi có điều kiện mà đã xuất hiện phổ biến hơn, với mức cao nhất ghi nhận là 7,5% đến 8,4%/năm dành cho khách hàng cá nhân. Nguyên nhân chính là do nhu cầu vốn sản xuất, kinh doanh và đầu tư công tăng nhanh, khiến các ngân hàng phải đẩy lãi suất đầu vào và đầu ra lên cao hơn.
Tại Việt Nam, Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước mới đây đã phát động kế hoạch phát triển thị trường chứng khoán giai đoạn 2026-2030, với mục tiêu tăng cường vai trò kênh huy động vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế, tập trung hỗ trợ doanh nghiệp phát hành cổ phiếu, trái phiếu và sản phẩm phái sinh, đồng thời nâng cao chất lượng nhà đầu tư và tăng cường giám sát minh bạch thị trường.
Diễn biến chi tiết
Phiên giao dịch cuối tuần trước, VN-Index giảm 51 điểm, rớt xuống dưới mốc 1.650 điểm, tuy biên độ giảm đã thu hẹp, kèm theo thanh khoản sụt giảm, cho thấy áp lực bán đang giảm dần nhưng nhà đầu tư vẫn còn thận trọng. Khối ngoại bán ròng mạnh đến 7.471 tỷ đồng, tập trung rút vốn khỏi các mã như VIC, HPG. Trong khi đó, khối tự doanh mua ròng 290 tỷ đồng, chủ yếu tập trung vào các mã MCH, GEL và SSI, nhưng bán ra các mã ngân hàng như SHB, ACB.
Về giao dịch doanh nghiệp, ông Đoàn Nguyên Đức (Bầu Đức) đã hoàn tất mua thêm 5 triệu cổ phiếu HAG, nâng tỷ lệ sở hữu tại HAGL từ 24,06% lên 24,45%, tương đương gần 310 triệu cổ phiếu, giao dịch thực hiện trong khoảng 11 – 18/3.
Quỹ thành viên của VinaCapital đã hoàn tất bán 7,5 triệu cổ phiếu tại Nhà Khang Điền (KDH), giảm sở hữu còn 0,18%. Các doanh nghiệp như POW đang gặp khó khăn GPMB tại dự án điện khí LNG Quỳnh Lập. Novaland đính chính danh sách cổ đông lớn sau chuyển đổi trái phiếu quốc tế. Chứng khoán MB dự kiến phát hành gần 334 triệu cổ phiếu giá 10.000 đồng/cp để tăng vốn điều lệ lên 10.000 tỷ đồng.
GELEX công bố danh sách ứng viên HĐQT nhiệm kỳ 2026-2031, trong đó có CEO Nguyễn Văn Tuấn. Phốt pho Apatit Việt Nam họp ĐHĐCĐ bất thường sau khởi tố 4 thành viên HĐQT. Dabaco khánh thành Nhà máy Dầu thực vật giai đoạn 2 công suất 1.000 tấn hạt/ngày với vốn đầu tư 1.800 tỷ đồng. FPT đặt kế hoạch doanh thu năm 2026 đạt 58.580 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế 11.629 tỷ đồng.
HAGL điều chỉnh ngày đáo hạn trái phiếu nhóm A sớm hơn 9 tháng, từ 30/12/2026 sang 26/3/2026. BSR không đủ điều kiện công ty đại chúng và đang phối hợp với cơ quan quản lý để tái cấu trúc vốn. Điện Máy Xanh công bố doanh thu 2 tháng đầu năm đạt 22.902 tỷ đồng, tăng 35,2% so với cùng kỳ, đạt 18,7% kế hoạch năm.
Các doanh nghiệp khác như Cảng Đồng Nai (PDN) tạm ứng cổ tức đợt 1/2025 tỷ lệ 20%, Thực phẩm Hữu Nghị (HNF) tạm ứng cổ tức 15%, Thủy điện Nậm Mu (HJS) dự kiến tạm ứng cổ tức 8%. Chứng khoán Vietcap (VCI) lên kế hoạch phát hành cổ phiếu thưởng tỷ lệ 20:7 cho cổ đông.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Sự tăng lãi suất huy động từ các ngân hàng lớn sẽ ảnh hưởng lên chi phí vốn vay, tạo áp lực lên doanh nghiệp và các hộ gia đình trong bối cảnh nền kinh tế tăng trưởng nhanh. Nhà đầu tư cần lưu ý xu hướng này khi đánh giá khả năng sinh lời và rủi ro của các cổ phiếu ngân hàng và các doanh nghiệp phụ thuộc vốn vay.
Việc ông Đoàn Nguyên Đức mua bổ sung cổ phiếu HAGL thể hiện tín hiệu tích cực về triển vọng dài hạn của doanh nghiệp, đồng thời tạo động lực tâm lý tích cực cho nhà đầu tư quan tâm cổ phiếu này. Trong khi đó, dòng vốn ngoại rút ròng mạnh có thể tạo áp lực lên một số mã bluechip, khiến thị trường chung chịu áp lực giảm điểm.
Giá vàng giảm mạnh có thể khiến các nhà đầu tư từng mua vàng tranh thủ giảm thiểu tổn thất và cân nhắc chuyển hướng sang các kênh đầu tư khác như chứng khoán hoặc cho vay ngân hàng với lãi suất tăng.
Đánh giá nhận định
Nhìn chung, thị trường tài chính Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức từ biến động quốc tế và sự thay đổi trong chính sách tiền tệ trong nước. Tuy vậy, kế hoạch phát triển thị trường chứng khoán giai đoạn 2026 – 2030 được kỳ vọng sẽ giúp nâng cao chất lượng, minh bạch và hấp dẫn hơn với nhà đầu tư, từ đó củng cố vị trí kênh huy động vốn trung dài hạn cho nền kinh tế.
Nhà đầu tư cần theo dõi sát sao những biến động trong ngắn hạn cũng như cập nhật các động thái từ các doanh nghiệp lớn để đưa ra quyết định phù hợp với dòng tiền và chiến lược đầu tư của mình.
Kết luận: Phiên ngày 23/3 đánh dấu sự chuyển động đáng chú ý trên nhiều mặt trận của thị trường chứng khoán và tài chính Việt Nam, từ giao dịch cổ phiếu HAGL, xu hướng tăng lãi suất của ngân hàng, đến biến động giá vàng và dầu thô, tạo nên một bức tranh đa chiều mà nhà đầu tư cần quan tâm nghiêm túc.
