Công ty Cổ phần Đường Quảng Ngãi (mã QNS) đang đẩy mạnh đầu tư dự án Nhà máy Ethanol An Khê với tổng vốn hơn 1.740 tỷ đồng nhằm chuẩn bị phục vụ nhu cầu ethanol phối trộn xăng E10, dự kiến bắt buộc áp dụng toàn quốc từ năm 2026. Đây là bước đi chiến lược đón đầu xu hướng phát triển thị trường ethanol nhiên liệu, vốn được dự báo đạt 114,7 tỷ USD toàn cầu vào năm 2028.
Bối cảnh & Thông tin chính
Từ ngày 1/6/2026, theo Thông tư 50 của Bộ Công Thương, xăng không chì phải bắt buộc phối trộn để thành xăng E10, trong đó ethanol là thành phần chính. Việc này nhằm giảm lượng khí thải carbon, góp phần giảm 10% tiêu thụ xăng truyền thống và tiến tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 năm 2050. Hiện khả năng sản xuất ethanol trong nước chỉ đáp ứng 40% nhu cầu, phần còn lại phụ thuộc nhập khẩu.
Thị trường ethanol sinh học toàn cầu được Marketsandmarkets định giá 83,4 tỷ USD năm 2023 và dự báo tăng trưởng trung bình năm 6,6% đến 114,7 tỷ USD vào năm 2028, mở ra dư địa phát triển lớn cho các doanh nghiệp sản xuất ethanol như QNS.
Diễn biến chi tiết
Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, QNS công bố dự án Ethanol An Khê có công suất thiết kế 200.000 lít ethanol/ngày, trong đó 30% phục vụ cồn thực phẩm và 70% ethanol nhiên liệu cho xăng sinh học. Dự án đã được Hội đồng quản trị thông qua và đang hoàn thiện thủ tục pháp lý, đồng thời được trao bản ghi nhớ hợp tác đầu tư tại Hội nghị xúc tiến đầu tư tỉnh Gia Lai năm 2026.
Kế hoạch đầu tư của QNS là hơn 1.740 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành và vận hành đầu năm 2028. Nhà máy còn giúp sử dụng hiệu quả phụ phẩm từ sản xuất đường, nâng cao linh hoạt trong hoạt động sản xuất giữa đường và ethanol tùy biến theo thị trường. Dự kiến nhu cầu xăng trong nước đạt khoảng 25 triệu tấn mỗi năm, đồng thời xu hướng chuyển sang sử dụng E10 thúc đẩy sức cầu ethanol nhiên liệu ngày càng lớn.
Về kinh doanh năm 2026, QNS dự báo môi trường vẫn khó khăn với sức mua chậm hồi phục, cạnh tranh khốc liệt, giá đường giảm, tồn kho cao và thách thức từ nhập khẩu. Do đó, công ty đặt mục tiêu doanh thu 10.500 tỷ đồng, giảm 5% và lợi nhuận sau thuế 1.512 tỷ đồng, giảm 21%, tương đương mức lợi nhuận thấp nhất từ năm 2022. Tỷ lệ cổ tức tối thiểu duy trì ở 15%. Ngoài ra, QNS dự kiến chia cổ tức tiền mặt năm 2025 với tỷ lệ 20% (2.000 đồng/cổ phiếu), ngày đăng ký cuối cùng 17/04/2026 và thanh toán ngày 28/04/2026.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Dự án ethanol của QNS góp phần đáng kể thúc đẩy sự phát triển của thị trường ethanol nội địa, giảm bớt phụ thuộc nhập khẩu, qua đó ổn định nguồn cung nguyên liệu cho pha chế xăng sinh học E10. Mức đầu tư và công suất lớn cũng giúp công ty mở rộng phạm vi kinh doanh, giảm rủi ro thị trường đường truyền thống. Điều này có thể tạo động lực tích cực cho cổ phiếu QNS trên thị trường chứng khoán, khi nhà đầu tư nhìn thấy tiềm năng tăng trưởng dài hạn trong ngành ethanol nhiên liệu.
Đánh giá nhận định
Việc đẩy mạnh đầu tư sản xuất ethanol của QNS diễn ra trong bối cảnh lộ trình bắt buộc sử dụng xăng E10 đang được thúc đẩy quyết liệt tại Việt Nam, đồng thời thị trường ethanol toàn cầu tăng trưởng ổn định. Những yếu tố này hỗ trợ triển vọng dài hạn cho công ty, dù trong ngắn hạn doanh thu và lợi nhuận 2026 dự kiến giảm do khó khăn chung ngành và áp lực cạnh tranh. Nhà đầu tư nên xem xét dự án ethanol như một bước đi chiến lược giúp QNS đa dạng hóa sản phẩm, tăng khả năng cạnh tranh và đảm bảo lợi nhuận bền vững.
Kết luận: QNS đang tận dụng cơ hội từ chính sách xăng E10 với dự án nhà máy ethanol lớn nhất từ trước đến nay, dự kiến đóng góp quan trọng vào việc đảm bảo nguồn cung nhiên liệu xanh, thúc đẩy phát triển kinh tế tuần hoàn và bền vững.
