Mỗi mùa đại hội cổ đông, bên cạnh các con số lợi nhuận và kế hoạch kinh doanh, câu chuyện về việc tặng quà cho cổ đông lại trở thành điểm nhấn gây chú ý. Năm nay, Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) quyết định ngừng các khoản hỗ trợ chi phí đi lại và ăn trưa cho cổ đông, đặt ra bài toán khó hơn trong việc đảm bảo tỉ lệ tham dự đại hội cổ đông giữa bối cảnh số lượng cổ đông tăng đột biến.
Bối cảnh & Thông tin chính
Năm ngoái, MB ghi nhận hơn 4.700 cổ đông tham dự đại hội, mỗi người được hỗ trợ 500.000 đồng, tổng kinh phí khoảng 2,2 tỉ đồng. Tuy nhiên năm nay, số lượng cổ đông của MB đã vượt 200.000 người, tăng hàng chục nghìn người so với năm trước. Do vậy, ngân hàng quyết định không duy trì chính sách hỗ trợ tiền mặt và các khoản chi phí cho cổ đông tham dự.
Diễn biến chi tiết
Việc MB từ bỏ chính sách hỗ trợ đã khiến nhiều nhà đầu tư và diễn đàn chứng khoán quan tâm. Trước đó, nhiều doanh nghiệp, nhất là trong ngành tài chính và bất động sản, đã tận dụng các khoản hỗ trợ chi phí đi lại, ăn uống hoặc trúng thưởng giá trị lớn như điện thoại cao cấp, chỉ vàng để thu hút cổ đông đến dự đại hội. Ví dụ, Masan còn dùng đại hội để giới thiệu sản phẩm mới, tạo trải nghiệm trực tiếp cho cổ đông.
Tuy vậy, theo quy định pháp luật, đại hội cổ đông lần thứ nhất chỉ diễn ra khi có cổ đông sở hữu tối thiểu hơn 50% tổng số phiếu biểu quyết tham dự. Đến 66.000 cổ đông của C.E.O Group năm nay, chỉ có 162 người tham dự với tỷ lệ sở hữu 30,6%, không đạt chuẩn để tổ chức đại hội lần đầu. Trong khi đó, CII triển khai hình thức cổ đông đăng ký tham dự sẽ nhận tiền chuyển khoản theo số lượng cổ phiếu nắm giữ, cao nhất lên tới hơn 22 triệu đồng cho một cổ đông sở hữu 2,23 triệu cổ phiếu.
Bên cạnh đó, DIC Corp cũng tăng mức hỗ trợ tiền mặt lên tới 20 triệu đồng dành cho cổ đông ủy quyền dự đại hội. Tuy nhiên, các chính sách hỗ trợ dù hấp dẫn cũng không phải lúc nào cũng đảm bảo tỉ lệ tham dự đại hội thành công ngay từ lần đầu như đã thể hiện ở một số doanh nghiệp.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Khi quà tặng trở thành động lực chính thu hút cổ đông đến đại hội, nhiều cổ đông nhỏ lẻ tham gia chỉ để nhận hỗ trợ tiền mặt, làm tăng chi phí cho doanh nghiệp mà không nâng cao chất lượng các cuộc thảo luận và quyết định. Với giá cổ phiếu khoảng 27.000 đồng, chỉ cần sở hữu 5-10 cổ phiếu tương đương 130.000 – 270.000 đồng, cổ đông đã đủ điều kiện tham dự với khả năng nhận lợi suất tức thì từ 185% đến gần 370% khoản chi đó.
Trái lại, các nội dung quan trọng đại hội như kế hoạch phát hành cổ phiếu, tăng vốn hay chiến lược phát triển dài hạn lại không được nhiều cổ đông nhỏ lẻ chú ý đúng mức. Ví dụ, Tập đoàn Hòa Phát có hàng trăm nghìn cổ đông nhưng chỉ hơn 1.000 người tham dự đại hội, phần lớn cổ đông cá nhân không tham gia trực tiếp do rào cản địa lý và sự quan tâm hạn chế.
Đánh giá nhận định
Việc MB bỏ chính sách hỗ trợ 500.000 đồng có thể khiến cổ đông nhỏ suy nghĩ lại việc tham dự, nhưng với tỷ lệ sở hữu trên 77% vốn của nhóm cổ đông tổ chức, ngân hàng vẫn có cơ sở vững chắc để đảm bảo tỉ lệ tham dự và tính pháp lý của đại hội. Đây cũng là dịp để phân biệt rõ động cơ cổ đông tham dự, bảo vệ quyền lợi dài hạn thay vì chạy theo giá trị ngắn hạn.
Chuyên gia tài chính cho rằng nhà đầu tư cá nhân nên nhìn nhận đại hội cổ đông như một cơ hội quan trọng để tham gia quản trị, nắm rõ chiến lược doanh nghiệp và quyết định quan trọng thay vì chỉ chú ý đến các khoản hỗ trợ trước mắt.
Kết luận: Đại hội cổ đông mùa này của MB đã tạo ra một phép thử quan trọng về sự gắn kết giữa doanh nghiệp và cổ đông trong bối cảnh số lượng cổ đông tăng mạnh nhưng không còn các chính sách hỗ trợ chi phí tham dự. Điều này đặt ra thách thức mới cho các doanh nghiệp trong việc cân bằng giữa đảm bảo tỉ lệ tham dự và giữ chất lượng đại hội, đồng thời khuyến khích cổ đông có trách nhiệm và quan tâm thực sự đến quyền lợi dài hạn.
