Bạn có bao giờ tự hỏi một công ty chứng khoán có thể mở rộng bảng cân đối tài sản nhanh đến mức nào trong nửa năm?
Chuyện gì vừa xảy ra với BSI?
Theo VietnamFinance, tại ngày 30/6/2026, CTCP Chứng khoán BIDV (HoSE: BSI) sở hữu tổng tài sản gần 19.479 tỷ đồng, tăng hơn 2.850 tỷ đồng so với cuối năm trước. Vốn chủ sở hữu chỉ tăng nhẹ khoảng 168 tỷ đồng lên 5.696 tỷ đồng, trong khi nợ phải trả tăng mạnh gần 2.684 tỷ đồng, lên 13.784 tỷ đồng. Đáng chú ý, hơn 94% phần tăng tài sản này được tài trợ bằng nợ.
Vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn tăng hơn 2.200 tỷ đồng, đạt 11.815 tỷ đồng, tương đương hơn hai lần vốn chủ sở hữu. Tuy nhiên, tổng các khoản cho vay chỉ tăng nhẹ từ 9.338 tỷ lên 9.471 tỷ đồng. Thay vào đó, tài sản FVTPL (Financial assets at fair value through profit or loss – tài sản tài chính đánh giá lại theo giá thị trường) tăng hơn 2.070 tỷ lên 6.535 tỷ đồng, cùng với các khoản đầu tư giữ đến ngày đáo hạn (HTM) tăng ròng khoảng 470 tỷ đồng.
FVTPL và HTM chiếm gần 90% mức tăng tổng tài sản, cho thấy BSI không chỉ mở rộng cho vay ký quỹ (margin) mà đang tập trung vào các tài sản tài chính có tính thanh khoản cao.
Điều cần hiểu sâu hơn
BSI hoạt động trong lĩnh vực chứng khoán, nơi vốn ngắn hạn thường được sử dụng để tài trợ cho các vị thế tài sản có tốc độ quay vòng nhanh. Việc vay và trả nợ liên tục với quy mô lớn (hơn 29.500 tỷ đồng tiền vay và trả hơn 26.000 tỷ đồng nợ gốc trong 6 tháng) phản ánh mô hình kinh doanh dựa trên vốn vay ngắn hạn để đầu tư vào các công cụ tài chính.
Hoạt động giao dịch trái phiếu chiếm tỷ trọng lớn trong danh mục tự doanh của BSI. Nửa đầu năm 2026, tổng giá trị giao dịch chứng khoán bằng vốn của BSI đạt hơn 128.600 tỷ đồng, trong đó gần 124.000 tỷ đồng là giao dịch trái phiếu. Quy mô này cho thấy công ty đang vận hành như một “cỗ máy” giao dịch công cụ nợ, với danh mục FVTPL gồm hơn 4.580 tỷ đồng trái phiếu niêm yết và chưa niêm yết, cùng các chứng chỉ tiền gửi và cổ phiếu niêm yết.
Để tài trợ cho hoạt động này, BSI liên tục mở rộng hạn mức vay ngân hàng, với các hạn mức lớn tại ACB, VPBank, Vietcombank và Agribank, tổng quy mô hạn mức lên đến hơn 13.600 tỷ đồng. Phần lớn vốn vay này được sử dụng để đầu tư và kinh doanh trái phiếu Chính phủ và doanh nghiệp.
Doanh thu hoạt động 6 tháng đầu năm đạt 1.314 tỷ đồng, tăng 56%, nhưng lợi nhuận sau thuế chỉ tăng 16% lên 212 tỷ đồng do chi phí tài chính tăng mạnh, chủ yếu là chi phí lãi vay gần 404 tỷ đồng. Lãi từ FVTPL tăng lên 576 tỷ đồng nhưng cũng có lỗ và chi phí liên quan khoảng 382 tỷ đồng, lợi ích ròng khoảng 194 tỷ đồng.
Về an toàn tài chính, vốn khả dụng của BSI đạt gần 5.690 tỷ đồng, cao gấp hơn 4 lần tổng giá trị rủi ro 1.339 tỷ đồng, cho thấy công ty vẫn có bộ đệm vốn lớn dù tỷ lệ này giảm so với cuối năm trước do mở rộng tài sản chịu rủi ro.
Danh mục trái phiếu doanh nghiệp của BSI tập trung vào các ông lớn như Agribank (900 tỷ đồng), Vingroup (734 tỷ đồng) và Vinhomes (840 tỷ đồng). Đặc biệt, toàn bộ 840 tỷ đồng trái phiếu doanh nghiệp kỳ hạn 3-5 năm được xác định là trái phiếu Vinhomes phát hành tháng 6/2026 với lãi suất 12,5%/năm.
Góc nhìn của tôi
Tôi thấy BSI đang tận dụng đòn bẩy tài chính khá mạnh để mở rộng danh mục tài sản tài chính, đặc biệt là trái phiếu doanh nghiệp và công cụ nợ. Việc tăng vay nợ gấp đôi vốn chủ sở hữu không phải là điều hiếm trong ngành chứng khoán, nhưng cần chú ý đến chi phí tài chính đang tăng nhanh, ảnh hưởng đến biên lợi nhuận.
Chiến lược tập trung vào FVTPL và HTM cho thấy BSI ưu tiên các tài sản có tính thanh khoản và khả năng quay vòng vốn cao hơn là mở rộng cho vay ký quỹ. Điều này phù hợp với xu hướng thị trường trái phiếu doanh nghiệp đang phát triển mạnh, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro tập trung tín dụng vào một số ít doanh nghiệp lớn.
Việc mở rộng hạn mức vay ngân hàng liên tục cho thấy BSI đang vận hành mô hình kinh doanh dựa trên vốn vay ngắn hạn để tài trợ cho các vị thế tài sản có tốc độ quay vòng nhanh. Đây là con dao hai lưỡi, nếu thị trường trái phiếu biến động mạnh hoặc thanh khoản giảm, áp lực trả nợ có thể tăng lên.
Tôi cũng lưu ý tỷ lệ vốn khả dụng giảm dù vẫn còn cao, phản ánh áp lực tăng tài sản chịu rủi ro. Nhà đầu tư cần theo dõi sát sao diễn biến chi phí tài chính và chất lượng danh mục trái phiếu doanh nghiệp của BSI trong các báo cáo tiếp theo.
Kết
BSI đang mở rộng bảng cân đối tài sản gần 19.500 tỷ đồng, chủ yếu nhờ danh mục tài sản tài chính và trái phiếu doanh nghiệp. Mô hình sử dụng vốn vay ngắn hạn để tài trợ cho các vị thế có tốc độ quay vòng nhanh giúp tăng doanh thu nhưng cũng làm chi phí tài chính tăng mạnh.
Chiến lược này tạo ra cơ hội tăng trưởng quy mô nhưng cũng đặt ra thách thức về quản trị rủi ro tài chính và tập trung danh mục. Theo bạn, BSI có thể duy trì đà mở rộng này trong bối cảnh thị trường trái phiếu và lãi suất biến động như thế nào?
Nguồn tham khảo: Bài viết phân tích từ thông tin công bố trên VietnamFinance.
Đây là phân tích cá nhân để tham khảo, không phải tư vấn đầu tư. NgheTrading.pro không phải cơ quan báo chí và không phải đơn vị tư vấn đầu tư. Quyết định đầu tư là của bạn.
