Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex, mã chứng khoán VGT) đang đối diện nhiều thách thức trong năm 2026, với nguy cơ bị điều tra thương mại và phụ thuộc nguồn nguyên liệu lớn từ Trung Quốc, đặt ra yêu cầu cấp bách về việc tăng tỷ lệ nội địa hóa nhằm đảm bảo bền vững trong chuỗi cung ứng.
Bối cảnh & Thông tin chính
Tại hội thảo trong khuôn khổ triển lãm SaigonTex & SaigonFabric 2026 tổ chức sáng ngày 8/4/2026, ông Cao Hữu Hiếu, Tổng Giám đốc Vinatex, cho biết các doanh nghiệp dệt may đã phải chịu áp lực nặng nề ngay trong quý I với chi phí logistics gia tăng và thời gian giao hàng kéo dài, trong khi nhu cầu từ các thị trường xuất khẩu chưa thực sự hồi phục ổn định.
Ông Hoàng Mạnh Cầm, Chánh Văn phòng Hội đồng Quản trị Vinatex, cũng chia sẻ thêm về bức tranh thương mại dệt may toàn cầu đang bước vào giai đoạn cạnh tranh gay gắt và khó lường, bị ảnh hưởng bởi yếu tố địa chính trị, xu hướng bảo hộ thương mại và năng lực cạnh tranh từng khu vực. Năm 2025, thương mại hàng hóa toàn cầu tăng 4,6% chủ yếu nhờ hiệu ứng mua hàng sớm để tránh thuế quan từ Mỹ, nhưng sang 2026, tốc độ tăng trưởng dự kiến giảm mạnh xuống chỉ còn khoảng 1,9% hoặc thấp hơn do bất ổn gia tăng từ tháng 3.
Diễn biến chi tiết
Thị trường dệt may toàn cầu nhìn chung gần như không tăng trưởng nếu loại trừ yếu tố lạm phát trong giai đoạn 2015-2025. Trong bối cảnh ấy, ngành dệt may Việt Nam đang đứng ở vị trí trung gian trên chuỗi giá trị: không còn lợi thế về giá rẻ như các quốc gia sản xuất thấp cấp, nhưng chưa thực sự làm chủ các khâu tạo ra giá trị gia tăng cao hơn.
Việt Nam được đánh giá có lợi thế về độ tin cậy và khả năng hoàn thành những đơn hàng với độ phức tạp lớn. Tuy nhiên, chi phí lao động tăng khiến sức cạnh tranh bị thu hẹp, đồng thời tỷ lệ nội địa hóa mới chỉ đạt 45-50%, với phần lớn nguyên liệu vải và phụ liệu vẫn phải nhập khẩu, đặc biệt từ Trung Quốc. Đây là điểm yếu lớn dễ dẫn đến rủi ro chuỗi cung ứng và các vấn đề liên quan đến yêu cầu truy xuất nguồn gốc và tuân thủ thương mại.
Nguy cơ điều tra thương mại đang là mối lo ngại hiện hữu cho VGT và các doanh nghiệp dệt may Việt Nam do mức độ phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu từ Trung Quốc, trong bối cảnh các đối tác quốc tế ngày càng thắt chặt kiểm soát và áp dụng các biện pháp bảo hộ.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Những khó khăn về chi phí logistics, áp lực tăng giá nguyên liệu nhập khẩu và nguy cơ điều tra thương mại có thể ảnh hưởng tiêu cực tới hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp dệt may, từ đó tác động đến giá cổ phiếu VGT trên thị trường chứng khoán. Nhà đầu tư cần lưu ý yếu tố rủi ro chuỗi cung ứng và biến động chi phí sản xuất khi đánh giá doanh nghiệp trong ngành này.
Đồng thời, xu hướng tái cấu trúc sản xuất nhằm nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn được xem là chiến lược trọng yếu giúp các doanh nghiệp dệt may tăng sức cạnh tranh và giảm thiểu rủi ro từ biến động chuỗi cung ứng quốc tế.
Đánh giá nhận định
Vinatex đang trong giai đoạn chuyển đổi cần thiết để ứng phó với môi trường thương mại toàn cầu ngày càng phức tạp. Việc phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu, đặc biệt từ Trung Quốc, không chỉ tạo ra rủi ro chuỗi cung ứng mà còn khiến doanh nghiệp dễ bị đặt trong tầm ngắm của các biện pháp điều tra thương mại quốc tế.
Việc nâng cao tỷ lệ nội địa hóa lên trên 50% và phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng sẽ là hướng đi quyết định để ngành dệt may Việt Nam duy trì vị thế cạnh tranh và tránh các rủi ro thương mại trong tương lai.
Kết luận: Ngành dệt may Việt Nam đang đứng trước nhiều thách thức lớn từ chi phí tăng cao, nguy cơ điều tra thương mại và phụ thuộc nguyên liệu Trung Quốc. Giải pháp chiến lược quan trọng là nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và phát triển sản phẩm có giá trị gia tăng để duy trì sức cạnh tranh trên thị trường tài chính và chứng khoán.