Vinasun, từng được biết đến như ông vua của thị trường taxi tại TP.HCM với 45% thị phần, giờ đây đang đối mặt với sự suy giảm nghiêm trọng về kinh doanh dưới sức ép từ các đối thủ gọi xe công nghệ như Grab và Be.
Bối cảnh & Thông tin chính
Ra đời năm 2003 và có thời điểm vượt qua Mai Linh để chiếm lĩnh thị trường, Vinasun từng sở hữu khoảng 4.300 xe taxi và thống lĩnh gần 45% thị phần tại TP.HCM vào năm 2012. Tuy nhiên, cùng với sự xuất hiện của các nền tảng gọi xe công nghệ từ giữa thập niên 2010 trở đi, vị thế của Vinasun dần bị thu hẹp.
Trong thời gian từ 25/2 đến 25/3/2024, Công ty TNHH Tư vấn Kim Ngưu – tổ chức liên quan đến thành viên HĐQT Vinasun, ông Đặng Tiến Sỹ – đăng ký bán ra 2 triệu cổ phiếu VNS nhằm giảm tỷ lệ sở hữu. Nhưng do điều kiện thị trường không thuận lợi, chỉ 215.400 cổ phiếu được giao dịch thành công, đưa lượng cổ phiếu Kim Ngưu nắm giữ còn khoảng 8,29 triệu đơn vị, chiếm 12,22% vốn.
Diễn biến chi tiết
Cổ phiếu VNS giảm 10,5% giá trị từ đầu tháng 3 đến cuối tháng 3/2024, còn mức 8.320 đồng một cổ phiếu tính đến 14h06 ngày 30/3, trở về vùng đáy tương đương giữa tháng 11/2022 khi VN-Index chạm mức 873 điểm. So với cuối tháng 7/2023, giá cổ phiếu đã mất hơn 50% giá trị, phản ánh thực trạng kinh doanh của Vinasun đang rất khó khăn trước áp lực cạnh tranh ngày càng tăng.
Doanh nghiệp từng ghi nhận lỗ gần 500 tỷ đồng sau thuế trong giai đoạn đại dịch Covid-19 2020-2021. Tuy nhiên, năm 2022, Vinasun đã đạt lợi nhuận sau thuế 185 tỷ đồng – mức cao nhất từ năm 2017 đến nay. Nhưng sau thành tích đó, lợi nhuận của công ty liên tục đi xuống, với doanh thu năm 2025 chỉ còn 883 tỷ đồng, một trong hai mức thấp nhất kể từ năm 2009. Lợi nhuận sau thuế giảm 55%, còn 38,2 tỷ đồng.
Dù biên lợi nhuận gộp được cải thiện lên 22,2%, chi phí lãi vay tăng mạnh, đạt 33 tỷ đồng – cao nhất trong 5 năm qua, cùng với các chi phí hoạt động vẫn duy trì ở mức cao đã trở thành gánh nặng cho công ty.
Chiến lược của Vinasun từng tập trung chiếm lĩnh điểm đón khách quan trọng tại TP.HCM, như khách sạn Legend, Movenpick, Riverside và Bệnh viện FV từ tháng 7/2012, nâng tổng số điểm đón lên gần 900. Đây là một phần trong chiến lược tăng thị phần taxi, dưới sự dẫn dắt của ông Đặng Phước Thành – cựu Chủ tịch HĐQT. Chiến lược này từng giúp Vinasun vượt qua các đối thủ để củng cố vị trí dẫn đầu.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Sự suy giảm mạnh mẽ của Vinasun phản ánh xu hướng chuyển dịch trên thị trường vận tải hành khách, từ mô hình taxi truyền thống sang các nền tảng gọi xe công nghệ. Cổ phiếu VNS giảm một nửa giá trị trong vòng chưa đầy 1 năm có thể làm nhà đầu tư thận trọng hơn khi nhìn vào các doanh nghiệp vận tải truyền thống.
Tăng chi phí và lợi nhuận đi xuống cũng cảnh báo nhà đầu tư về áp lực cạnh tranh và sự thay đổi xu thế tiêu dùng trong ngành vận tải. Đây là tín hiệu cho thấy doanh nghiệp cần đổi mới, cải tiến mô hình kinh doanh hoặc hợp tác với các nền tảng công nghệ để duy trì tính cạnh tranh.
Đánh giá nhận định
Dù từng là ông lớn có chiến lược tập trung hiệu quả, Vinasun hiện đang đứng trước thách thức lớn từ cuộc cách mạng công nghệ trong lĩnh vực gọi xe. Thành tích 185 tỷ đồng lợi nhuận năm 2022 dường như là đỉnh cao khó tái lập trong điều kiện cạnh tranh hiện tại.
Việc giảm tỷ lệ sở hữu của một cổ đông lớn cho thấy tâm lý thận trọng với cổ phiếu VNS cũng như tiềm năng tăng trưởng hạn chế. Trong bối cảnh này, nếu Vinasun không có bước đột phá chiến lược rõ ràng để thích nghi với thị trường, khả năng hồi phục sẽ trở nên khó khăn.
Kết luận: Vinasun – thương hiệu từng nắm giữ gần một nửa thị phần taxi tại TP.HCM, đang đối mặt với sự suy giảm doanh thu và lợi nhuận đáng kể do cạnh tranh gay gắt từ các nền tảng gọi xe công nghệ. Nhà đầu tư cần đánh giá kỹ tình hình tài chính và khả năng thích ứng của doanh nghiệp trong bối cảnh thị trường vận tải thay đổi mạnh mẽ.