CTCP Khoáng sản Công nghiệp Yên Bái (HOSE: YBM) vừa công bố báo cáo tài chính (BCTC) kiểm toán năm 2025 với ý kiến ngoại trừ do một số nghiệp vụ liên quan đến giao dịch bù trừ công nợ giữa ba bên. Bên cạnh đó, lợi nhuận sau kiểm toán cũng được điều chỉnh tăng, tạo sự khác biệt so với báo cáo tự lập trước đó.
Bối cảnh & Thông tin chính
Trong năm 2025, YBM thực hiện các giao dịch bù trừ công nợ giữa ba bên, qua đó ghi nhận đồng thời tăng các khoản mục “Phải thu khách hàng”, “Phải trả nhà cung cấp” và “Trả trước cho người bán” với tổng giá trị lên đến 29 tỷ đồng. Cụ thể, Công ty có giao dịch với CTCP Khoáng sản Simco – Fansipan và CTCP Thương mại và Dịch vụ Đá trắng Tây Bắc, sau khi cấn trừ công nợ, YBM phát sinh nghĩa vụ thanh toán 11 tỷ đồng cho Simco – Fansipan và ghi tăng khoản phải trả cho Đá trắng Tây Bắc.
Trong trường hợp khác, YBM cũng ghi nhận khoản phải trả 18 tỷ đồng cho CTCP Khoáng sản Marble Việt Nam đồng thời có khoản phải thu tương ứng từ CTCP Nhựa Châu Âu Yên Bái, đều theo hợp đồng mua bán đá CaCO3 dạng cục.
Đơn vị kiểm toán không thu thập đủ bằng chứng để xác định tính hợp lý của nghiệp vụ bù trừ công nợ này, dẫn đến ý kiến ngoại trừ liên quan đến ảnh hưởng có thể có đối với các khoản mục phải thu, phải trả và trả trước tại ngày 31/12/2025.
Diễn biến chi tiết
Theo giải trình từ YBM, việc bù trừ công nợ ba bên được thống nhất thực hiện trong năm 2024 nhằm giảm thiểu thủ tục thanh toán và chuyển tiền giữa các bên liên quan, tuy nhiên, trên thực tế, cách thức này gây phức tạp cho công tác kế toán. Vì vậy, từ năm 2025 trở đi, các bên đã ngưng phương thức bù trừ và thực hiện thanh toán theo đúng điều khoản hợp đồng.
Bên cạnh đó, sau kiểm toán, việc điều chỉnh một số bút toán, nổi bật nhất là bút toán thanh lý tài sản liên quan đến tài sản thuê tài chính, đã làm lợi nhuận khác tăng gần 1.4 tỷ đồng. Kết hợp với các điều chỉnh khác, lợi nhuận sau thuế của YBM năm 2025 được điều chỉnh tăng thêm 1.2 tỷ đồng so với báo cáo tự lập.
Kết thúc năm 2025, YBM đạt doanh thu thuần gần 876 tỷ đồng, tăng 13.6% so với năm trước, lãi sau thuế đạt 28.6 tỷ đồng, gấp hơn đôi so với năm 2024, đạt mức lợi nhuận cao nhất kể từ năm 2018. Các chỉ tiêu này đều vượt kế hoạch doanh thu và lợi nhuận lần lượt là 7% và 33%.
Được thành lập từ năm 2015, YBM hoạt động chính trong lĩnh vực sản xuất, khai thác và chế biến khoáng sản, tập trung vào sản phẩm bột CaCO3 đa dạng kích cỡ dùng trong các ngành công nghiệp sơn, nhựa, giấy và cao su. Công ty chính thức niêm yết trên sàn HOSE từ tháng 8/2018.
Đến cuối năm 2025, tổng tài sản của YBM ghi nhận 714 tỷ đồng, tăng 14.5% so với đầu năm, trong đó tài sản ngắn hạn chiếm 394 tỷ đồng và tài sản dài hạn là 320 tỷ đồng. Nguồn vốn phần lớn là nợ phải trả với giá trị 498 tỷ đồng, trong đó khoản phải trả người bán ngắn hạn 102.6 tỷ đồng và vay nợ tài chính ngắn hạn khoảng 260 tỷ đồng chiếm tỷ trọng lớn. Nợ dài hạn gồm khoản vay tài chính gần 95 tỷ đồng.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Việc nhận ý kiến ngoại trừ trong BCTC kiểm toán có thể khiến nhà đầu tư cân nhắc kỹ hơn về các khoản công nợ và tính minh bạch trong báo cáo tài chính của YBM. Song hành với đó, mức lợi nhuận tăng vượt dự báo và doanh thu cải thiện tích cực tạo ra tín hiệu khả quan, có thể thu hút dòng vốn đầu tư vào cổ phiếu YBM trên thị trường chứng khoán.
Đánh giá nhận định
Việc bù trừ công nợ ba bên là một nghiệp vụ phức tạp có thể gây ra những khó khăn trong kiểm toán, tuy nhiên YBM đã có bước điều chỉnh kịp thời trong quản lý công nợ từ năm 2025. Kết quả kinh doanh năm 2025 với doanh thu và lợi nhuận tăng trưởng mạnh mẽ thể hiện tiềm năng phát triển ổn định của công ty trong ngành khoáng sản. Nhà đầu tư nên lưu ý sự biến động trong các khoản công nợ nhưng cũng có thể kỳ vọng vào triển vọng lợi nhuận và hoạt động khai khoáng hiệu quả.
Kết luận: BCTC kiểm toán 2025 của YBM nhận ý kiến ngoại trừ từ nghiệp vụ bù trừ công nợ ba bên nhưng lợi nhuận sau thuế đạt 28.6 tỷ đồng, gấp hơn 2 lần năm trước, vượt kế hoạch đề ra, phản ánh sự cải thiện tích cực trong hoạt động tài chính và kinh doanh của công ty trong năm qua.

