Tại Đại hội cổ đông thường niên năm 2026, REE công bố kế hoạch táo bạo mở rộng công suất từ 1 GW hiện tại lên 3 GW vào năm 2030, đồng thời chỉ ra những thách thức lớn từ rủi ro tỷ giá và hạn chế trong cam kết mua điện khiến các dự án điện gió gặp nhiều khó khăn.
Bối cảnh & Thông tin chính
Quy hoạch điện quốc gia đang chứng kiến bước chuyển dịch lớn khi các dự án điện khí LNG bị giới hạn do khan hiếm nguồn cung khí và tua bin, dẫn đến công suất dự kiến chỉ đạt khoảng 3-4 GW vào năm 2030, giảm mạnh so với mục tiêu ban đầu 20 GW. Trong bối cảnh nhiệt điện than dần bị thay thế bởi năng lượng hạt nhân và tái tạo, REE tập trung mạnh vào phát triển điện gió và điện mặt trời trên hồ, với tham vọng nâng tổng công suất từ 1 GW lên 3 GW vào năm 2030.
Diễn biến chi tiết
Hiện tại, doanh nghiệp đã sở hữu giấy phép để phát triển 328 MW điện gió và đang triển khai danh mục dự án điện mặt trời có công suất khoảng 700 MW. Tuy nhiên, Chủ tịch Nguyễn Thị Mai Thanh lưu ý rủi ro tỷ giá là một thách thức nghiêm trọng, nhất là với các dự án điện gió ngoài khơi có suất đầu tư lên đến 3 tỷ USD/GW. Việc vay vốn bằng ngoại tệ nhưng doanh thu thu về lại quy đổi sang đồng Việt Nam, trong khi đồng VNĐ mất giá trung bình 5% mỗi năm, đã tạo áp lực tài chính rất lớn.
Thêm vào đó, cơ quan quản lý hiện chỉ cam kết mua 85% sản lượng điện, hạn chế tiềm năng thu lời. REE đã đề xuất Chính phủ một số giải pháp gồm: bao tiêu 100% sản lượng điện, cho phép thanh toán tối thiểu 60% bằng ngoại tệ nhằm giảm thiểu rủi ro tỷ giá, đảm bảo phát triển hạ tầng truyền tải và chuẩn hóa hợp đồng mua bán điện (PPA) theo các chuẩn mực quốc tế.
Song song với mảng điện gió, REE tối ưu hóa hiệu quả hoạt động của các nhà máy thủy điện hiện có như Thủy điện Thác Bà với mức tiêu hao nước chỉ 0,5 m3/kWh nhờ lợi thế vùng sinh thái bền vững. Cụm thủy điện Vĩnh Sơn – Sông Hinh hướng đến mục tiêu lợi nhuận ổn định bằng cách giảm dư nợ để bù đắp điều kiện thủy văn bất lợi.
Trong lĩnh vực nước và môi trường, REE duy trì tỷ lệ sở hữu từ 30-40% tại Nhà máy nước Sông Đà (600.000 m3/ngày) và cụm miền Nam (300.000 m3/ngày). Mặc dù giá bán nước không điều chỉnh trong vòng 3 năm, tập đoàn đang phối hợp kiến nghị điều chỉnh biểu giá và chuẩn bị đấu thầu mở rộng nhà máy Thủ Đức 3 vào năm 2028. Ngoài ra, dự án điện rác dự kiến vận hành từ năm 2027-2028 được kỳ vọng trở thành động lực tăng trưởng dài hạn.
Về mảng bất động sản, REE ưu tiên tăng tỷ lệ lấp đầy văn phòng từ 90% hiện nay với diện tích trống khoảng 30.000 m2, hướng tới mức 97-98%. Mảng cơ điện cũng ghi nhận hợp đồng ký kết trị giá hơn 1.000 tỷ đồng về hạ tầng cho các trung tâm dữ liệu. Doanh nghiệp đang tích cực tìm kiếm cơ hội thầu các dự án LNG và bất động sản quy mô lớn thông qua hình thức liên danh.
Kết thúc đại hội, cổ đông REE đã thông qua kế hoạch tài chính năm 2026 với mục tiêu doanh thu kỷ lục đạt 12.230 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế 2.814 tỷ đồng và cổ tức năm 2025 dự kiến 25%, gồm 10% bằng tiền mặt và 15% cổ phiếu. Ông Mark Andrew Hutchinson, thành viên HĐQT, khẳng định uy tín hơn 30 năm của REE sẽ giúp tập đoàn huy động vốn hiệu quả để đạt mục tiêu tăng gấp ba quy mô và nhấn mạnh giá điện sạch cố định theo hợp đồng PPA là công cụ bảo hiểm rủi ro lâu dài.
Đại hội cũng kiện toàn Hội đồng quản trị với 7 thành viên, bổ sung ông Nirukt Narain Sapru và ông Lee Liang Whye từ tập đoàn Jardine, trong khi bà Nguyễn Thị Mai Thanh tiếp tục giữ chức Chủ tịch.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Kế hoạch mở rộng công suất điện tái tạo của REE phản ánh xu hướng chuyển dịch năng lượng trên toàn quốc, thu hút sự chú ý của nhà đầu tư chứng khoán quan tâm thị trường năng lượng sạch và bền vững. Tuy nhiên, các rủi ro về tỷ giá và cơ chế mua điện hạn chế có thể ảnh hưởng tiêu cực đến hiệu quả tài chính của các dự án, dẫn đến biến động cổ phiếu trong ngắn hạn.
Đánh giá nhận định
REE đặt ra chiến lược phát triển dài hạn với tỷ lệ tăng trưởng công suất mạnh mẽ, song thách thức từ yếu tố thị trường tài chính quốc tế và chính sách trong nước đòi hỏi doanh nghiệp và nhà đầu tư phải thận trọng quản lý rủi ro. Việc đề xuất Chính phủ cải tiến các điều kiện hợp đồng mua bán và thanh toán sẽ là yếu tố thiết yếu giúp giảm áp lực và gia tăng tính hấp dẫn cho các dự án điện gió quy mô lớn.
Kết luận: Kế hoạch tăng gấp ba công suất lên 3 GW điện tái tạo của REE thể hiện tham vọng lớn trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng, nhưng đi kèm với đó là những rào cản tài chính và chính sách cần được xử lý để bảo đảm hiệu quả đầu tư và ổn định lợi nhuận cho nhà đầu tư.
