Ngày 21/3 tại Hà Nội, Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Siêu đô thị thế hệ mới: Động lực tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững đô thị Việt Nam trong kỷ nguyên mới” nhằm làm rõ vai trò quan trọng của các siêu đô thị trong tiến trình phát triển kinh tế-xã hội và thị trường bất động sản Việt Nam.
Bối cảnh & Thông tin chính
Tại hội thảo, các chuyên gia nhấn mạnh việc phát triển các siêu đô thị thế hệ mới là chiến lược quan trọng để tái phân bổ dân cư, giải quyết tình trạng tập trung quá mức vào các trung tâm đô thị truyền thống. Theo Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đánh giá Thị trường Bất động sản Việt Nam (VARS IRE) Phạm Thị Miền, các đô thị lớn hiện nay phát triển theo mô hình “đơn cực” dẫn đến tình trạng quá tải hạ tầng, tập trung dân cư và việc làm tại các trung tâm.
Bà Miền chỉ rõ các biện pháp siết tín dụng hay điều chỉnh chính sách chỉ giải quyết phần ngọn, trong khi gốc rễ nằm ở cách thức tổ chức không gian đô thị chưa hợp lý. Bà cho rằng, nếu bất động sản không được phát triển gắn liền với hệ sinh thái đô thị đa dạng như việc làm, hạ tầng và dịch vụ thì giá trị tài sản dễ bị thổi phồng, kéo theo các chu kỳ tăng trưởng thiếu bền vững.
Chính vì vậy, mô hình siêu đô thị thế hệ mới được coi là lời giải bền vững cho thị trường bất động sản cũng như sự phát triển đô thị của cả nước. Tuy nhiên, để tạo lập mô hình này đòi hỏi có quy hoạch liên vùng chặt chẽ, thể chế minh bạch cùng hệ thống hạ tầng được đầu tư sớm và sự tham gia của các chủ đầu tư có năng lực tài chính và triển khai vượt trội.
Diễn biến chi tiết
Ông Trương Văn Quảng, Phó Tổng Thư ký Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, chia sẻ hạ tầng kết nối đa dạng—từ đường sắt đô thị, cao tốc liên vùng, cảng biển, sân bay đến hạ tầng số và nền tảng dữ liệu quốc gia—đóng vai trò quyết định trong việc hình thành một mạng lưới đô thị liên thông, thay vì phát triển các thành phố đơn lẻ.
Ông nhấn mạnh mô hình siêu đô thị tại Việt Nam phải dựa trên các trụ cột gồm chức năng kinh tế toàn cầu, kết nối hạ tầng, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, phát triển bền vững và quản trị đô thị thông minh để đảm bảo sức cạnh tranh ở tầm khu vực và toàn cầu.
Bà Trần Minh Thu (Công ty MT Hojgaard Việt Nam) nhận định Việt Nam đã xuất hiện những vùng đô thị tiềm năng với những đặc tính của siêu đô thị như vùng đô thị TP.HCM, vùng Thủ đô Hà Nội và đô thị sáng tạo Thành phố Thủ Đức. Những khu vực này vừa là trung tâm dân cư, vừa hội đủ các yếu tố về công nghiệp, dịch vụ và đổi mới sáng tạo, tạo động lực phát triển kinh tế mới.
ThS. kiến trúc sư Lã Kim Ngân bổ sung, các khu đô thị tích hợp hệ sinh thái hoàn chỉnh như Ocean City (Đông Hà Nội), Khu đô thị thể thao Olympic (Nam Hà Nội) hay Vinhomes Green Paradise Cần Giờ (Nam TP.HCM) đã và đang hình thành các cực phát triển mới, giúp cư dân tiếp cận đầy đủ y tế, giáo dục và dịch vụ trong bán kính đi bộ, giảm gánh nặng lên hạ tầng giao thông thành phố.
Trên thực tế, Vingroup đã ghi dấu ấn mạnh trong 7 năm qua khi liên tiếp phát triển các đại đô thị quy mô lớn như Vinhomes Grand Park (271ha, TP.HCM), Vinhomes Ocean Park (420ha, Gia Lâm) và Vinhomes Smart City (280ha, Tây Mỗ, Hà Nội). Tiếp theo đó là các khu đô thị mở rộng như Vinhomes Ocean Park 2 gần 460ha, Vinhomes Ocean Park 3 khoảng 294ha, Vinhomes Global Gate 385ha và Vinhomes Đan Phượng 133ha.
Ở miền Nam, Vingroup phát triển dự án Vinhomes Cần Giờ cùng các đại đô thị tại Tây Ninh với diện tích gần 1.090ha ở Phước Vĩnh Tây và khoảng 200ha tại Đức Hòa – Hậu Nghĩa. Ngoài ra, Sun Group cũng gia nhập thị trường với dự án Sun Mega City rộng 1.690ha tại Ninh Bình từ năm 2024, phản ánh xu hướng xuất hiện nhiều dự án khu đô thị lớn từ 500ha đến vài nghìn ha do các chủ đầu tư tầm cỡ triển khai.
TS Lê Xuân Nghĩa, chuyên gia kinh tế và nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính Quốc gia, nhận xét xu hướng phát triển các đại đô thị bài bản và có tầm nhìn dài hạn sẽ góp phần giảm áp lực dân số, việc làm, nhà ở và ùn tắc giao thông tại các đô thị trung tâm. Ông lưu ý cần ưu tiên đầu tư đồng bộ về hạ tầng giao thông, điện, trường học, y tế và các tuyến kết nối liên vùng ngay từ đầu để tạo nền tảng vững chắc cho các dự án.
Tác động tới thị trường & nhà đầu tư
Việc hình thành các siêu đô thị cùng hạ tầng đồng bộ tạo điều kiện thuận lợi cho việc phân bổ lại nguồn lực về dân cư, lao động và tài chính, từ đó giúp giảm áp lực giá bất động sản tại các trung tâm truyền thống và nâng cao chất lượng sống người dân. Với quy mô lớn và tính liên vùng, các siêu đô thị mở ra triển vọng đầu tư dài hạn hấp dẫn cho nhà đầu tư trong và ngoài nước.
Đồng thời, sự tham gia của các doanh nghiệp có năng lực tài chính mạnh và kinh nghiệm quy hoạch đồng bộ như Vingroup, Sun Group… được xem là yếu tố quan trọng để đảm bảo tính khả thi và bền vững các dự án đô thị lớn, qua đó góp phần kích thích sự phát triển của thị trường tài chính liên quan.
Đánh giá nhận định
Các chuyên gia đồng thuận rằng mô hình siêu đô thị thế hệ mới sẽ là giải pháp đột phá cho bài toán phát triển đô thị và thị trường bất động sản của Việt Nam trong dài hạn. Tuy nhiên, thành công của những dự án siêu đô thị phụ thuộc lớn vào sự đồng bộ của quy hoạch, hạ tầng và sự tham gia trách nhiệm của cả nhà nước lẫn doanh nghiệp.
Đồng thời, hướng đến phát triển bền vững và thông minh là điều kiện tiên quyết để các siêu đô thị không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn nâng cao chất lượng sống và khả năng cạnh tranh của Việt Nam trên trường quốc tế.
Kết luận: Siêu đô thị thế hệ mới đang trở thành động lực mạnh mẽ cho sự tăng trưởng và phát triển bền vững của thị trường bất động sản và đô thị Việt Nam, mở ra cơ hội lớn cho nhà đầu tư và doanh nghiệp trong lĩnh vực bất động sản và thị trường tài chính quốc gia.